Nirīkṣayā
नेपालका लागि एक शैक्षिक पहल

प्रतिभा जताततै छ।अवसर छैन।

Nirīkṣayā ले नेपालभरका पछाडि परेका समुदायमा रहेका उत्कृष्ट विद्यार्थी खोज्छ, र उनीहरूको क्षमताले पाउनुपर्ने शिक्षा, छात्रवृत्ति, मेन्टरसिप र सम्पर्क सञ्जालसँग जोड्छ।

के यो विचार तपाईंका लागि महत्त्वपूर्ण छ?
सात प्रदेशसहित नेपालको रेखाचित्र। Nirīkṣayā को प्रारम्भिक केन्द्र कर्णाली र सुदूरपश्चिम रङ्गाइएका छन्।

अवसरशिक्षासीपसम्पर्क सञ्जालमेन्टरसिपयोगदानथप अवसर

प्रारम्भिक केन्द्र · कर्णाली र सुदूरपश्चिम · कक्षा ९–१०
छोटो प्रश्न · एक ट्याप

ग्रामीण नेपालका प्रतिभाशाली विद्यार्थीलाई अगाडि बढ्नबाट प्रायः केले रोक्छ?

तपाईंले देखेको कुरासँग सबैभन्दा मिल्ने उत्तर ट्याप गर्नुहोस्।

जहाँ अवसर पुग्न सबैभन्दा गाह्रो छ, त्यहीँ असाधारण क्षमता खोज्नु।

दृष्टि

यस्तो नेपाल, जहाँ भूगोल र आर्थिक अवस्थाले विद्यार्थीको शिक्षाको सीमा निर्धारण गर्दैन।

Nirīkṣayā नाम संस्कृतको ‘ध्यान दिएर, नजिकबाट हेर्नु’ भन्ने अर्थबाट आएको हो। चिह्नमा उदाउँदो सूर्यमुनि नदी र भूभागका बग्ने रेखाभित्र देवनागरी नि राखिएको छ — पहिल्यैदेखि भएको क्षमतालाई देख्नु।

अवसरशिक्षासीपसम्पर्क सञ्जालमेन्टरसिपयोगदानथप अवसर

Nirīkṣayā प्रतिभालाई सधैँका लागि नेपालबाहिर लैजान बनाइएको होइन। यो प्रतिभाशाली विद्यार्थीहरू के बन्न सक्छन् भन्ने दायरा फराकिलो बनाउन, र उनीहरूले पाएको कुरा पछि आउने समुदाय र विद्यार्थीसम्म फर्केर पुगोस् भन्ने सुनिश्चित गर्न बनाइएको हो।

क्षमता भूगोलमा निर्भर हुनु हुँदैन।

कर्णालीको दुर्गम जिल्लाको प्रतिभाशाली विद्यार्थी काठमाडौंको कुनै पनि विद्यार्थीजत्तिकै सक्षम हुन सक्छ। फरक भनेको उसको वरिपरिको सबै कुरा हो: राम्रो स्रोतसाधन भएको विद्यालयसम्मको दूरी, पढ्न पाइने विषय, प्रतिस्पर्धी छात्रवृत्ति हुन्छन् भनेर कसैले भन्छ कि भन्दैन, र परिवारले ‘हुन्छ’ भन्न सक्छ कि सक्दैन।

Nirīkṣayā त्यही दूरी घटाउन बनेको हो — जसका लागि यो दूरी सबैभन्दा ठूलो छ, ती विद्यार्थीबाट सुरु गरेर।

३४.२%सुदूरपश्चिमका मानिस गरिबीको रेखामुनिकर्णाली २६.६९%नेपाल २०.२७%

राष्ट्रिय गरिबीको रेखामुनि रहेको जनसङ्ख्याको अनुपात — नेपालका सात प्रदेशमध्ये सबैभन्दा उच्च।

Nepal Living Standards Survey IV 2022/23 — National Statistics Office
४१.१%सुदूरपश्चिमका माध्यमिक उमेरका किशोरकिशोरी माध्यमिक विद्यालयमाकर्णाली ४५.६%नेपाल ४७.७%

माध्यमिक विद्यालयको खुद उपस्थिति दर (समायोजित)। माध्यमिक उमेरका आधाभन्दा कम युवा माध्यमिक विद्यालयमा छन्।

Nepal MICS 2019, Statistical Snapshot: Education — CBS & UNICEF
२४.३%सुदूरपश्चिमका घरपरिवारमा घरमै इन्टरनेटकर्णाली २५.८%बागमती ६८.७%

घरपरिवारको इन्टरनेट पहुँच। नेपालमै सबैभन्दा कम, जबकि बागमतीमा दुई तिहाइभन्दा बढी घरमा इन्टरनेट छ।

Nepal MICS 2019, Statistical Snapshot: Mass Media, Communications & Internet — CBS & UNICEF
१९.४%नेपालीहरू माध्यमिक विद्यालयबाट ३० मिनेटभन्दा टाढा बस्छन्

राष्ट्रिय तथ्याङ्क। यात्रा समयको प्रदेशगत विवरण प्रकाशित भएको छैन।

Nepal Living Standards Survey IV 2022/23 — National Statistics Office

प्रत्येक तथ्याङ्क त्यसको मूल प्रकाशनसँग जोडिएको छ। गरिबी र दूरीको तथ्याङ्क राष्ट्रिय तथ्याङ्क कार्यालयको नेपाल जीवनस्तर सर्वेक्षण २०२२/२३ बाट, र विद्यालय उपस्थिति तथा इन्टरनेट पहुँच बहुसूचक क्लस्टर सर्वेक्षण २०१९ (केन्द्रीय तथ्याङ्क विभाग र युनिसेफ) बाट लिइएको हो।

के यो तपाईंका लागि महत्त्वपूर्ण छ?
अवसर नक्सा · २६.३°–३०.४° उत्तर · ८०.०°–८८.२° पूर्व

जहाँ अवसर पुग्न सबैभन्दा गाह्रो छ।

सात प्रदेश, सतहत्तर जिल्ला। प्रदेशअनुसार गरिबी, विद्यालय उपस्थिति र इन्टरनेट पहुँच तुलना गर्न तह बदल्नुहोस् — र Nirīkṣayā किन सुदूरपश्चिम र कर्णालीबाट सुरु हुन्छ भनेर हेर्नुहोस्।

नेपालको Nirīkṣayā अवसर नक्सासात प्रदेश। जानकारी हेर्न कुनै प्रदेश छान्नुहोस्। किबोर्ड र स्क्रिन रिडर प्रयोगका लागि नक्साको तल प्रदेशहरूको सूची छ।
सानो खाडलठूलो खाडलकर्णाली र सुदूरपश्चिम

प्रदेशहरू — अवसरको खाडल

के हामीले यहीँबाट सुरु गर्नुपर्छ?

एउटै मार्ग, सात चरण।

जुम्लाको कक्षाकोठाबाट फराकिलो संसारसम्म — र फेरि फर्केर। प्रत्येक चरण यसरी बनाइएको छ कि अर्को के हुन्छ भन्ने कुरा पहुँचले होइन, क्षमताले निर्धारण गरोस्।

०१ / ०७

खोज

विद्यालय, शिक्षक र समुदायमार्फत उत्कृष्ट विद्यार्थी पहिचान गर्ने — अहिलेसम्म कसैले सिफारिस नगरेका विद्यार्थीसमेत।

०२ / ०७

मूल्याङ्कन

शैक्षिक समीक्षासँगै क्षमतामा आधारित मूल्याङ्कन, जसले ट्युसनको पहुँच होइन, तर्कशक्ति नाप्छ।

०३ / ०७

बुझाइ

व्यक्तिगत निबन्ध र अन्तर्वार्ता, जसले विद्यार्थीको सपना, प्रेरणा र आफ्नो समुदायमा कसरी योगदान दिन चाहन्छ भन्ने बुझ्छ।

०४ / ०७

मिलान

छात्रवृत्ति प्राप्तकर्तालाई उनीहरूको लक्ष्य सुहाउने साझेदार विद्यालय र छात्रवृत्ति कार्यक्रमसँग जोड्ने।

०५ / ०७

सहयोग

अवरोध बन्ने अवस्थामा शुल्क, बसोबास र अन्य आवश्यक खर्च समाधान गर्न सहयोग गर्ने।

०६ / ०७

मेन्टरसिप

त्यही परिवर्तन आफैँ भोगेका विद्यार्थी र पूर्वविद्यार्थीबाट निरन्तर शैक्षिक र सामाजिक मार्गदर्शन।

०७ / ०७

गुणन

छात्रवृत्ति प्राप्तकर्ताहरू पछि आउने Nirīkṣayā विद्यार्थीका मेन्टर बन्छन्, र आफ्नो सीप र सम्पर्क घर फर्काउँछन्।

के यो प्रक्रिया न्यायोचित लाग्छ?

Nirīkṣayā मार्ग।

अन्तिम चरण नै पहिलो चरण हो। विश्वविद्यालय पुग्ने हरेक छात्रवृत्ति प्राप्तकर्ता अर्को विद्यार्थी खोज्ने, तयार पार्ने र सहयोग गर्ने प्रक्रियाको हिस्सा बन्छ।

← मेन्टरसिप अर्को विद्यार्थीसम्म फर्कन्छ
  1. ०१ग्रामीण विद्यालयजहाँ क्षमता पहिलोपटक देखिन्छ
  2. ०२Nirīkṣayā छनोटक्षमता, निबन्ध, अन्तर्वार्ता
  3. ०३साझेदार विद्यालयबलियो माध्यमिक शिक्षा
  4. ०४छात्रवृत्तिआवश्यकताअनुसार खर्चमा सहयोग
  5. ०५विश्वविद्यालयनेपाल वा विदेशमा
  6. ०६पूर्वविद्यार्थीसीप, सम्पर्क, दृष्टिकोण
  7. ०७समुदायघरमै योगदान
  8. ०८भावी Nirīkṣayā विद्यार्थीचक्र फेरि सुरु हुन्छ
  1. ०१ग्रामीण विद्यालयजहाँ क्षमता पहिलोपटक देखिन्छ
  2. ०२Nirīkṣayā छनोटक्षमता, निबन्ध, अन्तर्वार्ता
  3. ०३साझेदार विद्यालयबलियो माध्यमिक शिक्षा
  4. ०४छात्रवृत्तिआवश्यकताअनुसार खर्चमा सहयोग
  5. ०५विश्वविद्यालयनेपाल वा विदेशमा
  6. ०६पूर्वविद्यार्थीसीप, सम्पर्क, दृष्टिकोण
  7. ०७समुदायघरमै योगदान
  8. ०८भावी Nirīkṣayā विद्यार्थीचक्र फेरि सुरु हुन्छ

क्षमता धेरै ढिलो पत्ता लाग्नु हुँदैन।

विद्यालयका कक्षा १–१२। Nirīkṣayā ले कक्षा ९ र १० मा विद्यार्थी पहिचान गर्छ।

कक्षा १२ सकिँदासम्म विश्वविद्यालय आवेदनलाई आकार दिने धेरैजसो निर्णय भइसकेका हुन्छन्: कुन विद्यालय, कुन विषय, कुन शिक्षक, कस्तो तयारी।

कक्षा ९ र १० यति चाँडो हो कि विद्यालय परिवर्तनले फरक पार्छ, छात्रवृत्तिको तयारी गम्भीर रूपमा सुरु गर्न सकिन्छ, र प्रतिस्पर्धी वातावरणका लागि चाहिने आत्मविश्वास मेन्टरसिपले बनाउन सक्छ। साथै यति ढिलो पनि हो कि क्षमता र प्रेरणा देखिन थालिसकेका हुन्छन्।

परिवर्तनका लागि समयविश्वविद्यालय आवेदनअघि बलियो माध्यमिक वातावरणमा दुईदेखि चार वर्ष।
तयारीका लागि समयविषयको गहिराइ, आवश्यक भए अङ्ग्रेजी माध्यमको अध्ययन, र छात्रवृत्तिका आवश्यकताका लागि ठाउँ।
घुलमिल हुने समयत्यही यात्रा गरिसकेका मेन्टरले छात्रवृत्ति प्राप्तकर्तालाई टिक्न मात्र होइन, घुलमिल हुन सघाउँछन्।
के यो सही उमेर हो?

हामीले देख्ने अपेक्षा गरेका चार मार्ग।

यी उदाहरण हुन्, वास्तविक विद्यार्थी होइनन्। Nirīkṣayā ले अझै पहिलो छात्रवृत्ति प्राप्तकर्ता छानेको छैन। छानेपछि उनीहरूका कथा उनीहरू र अभिभावकको सहमतिमा मात्र यहाँ आउनेछन्।

उदाहरणस्वरूप मार्ग

इन्जिनियर बन्ने सपना

कक्षा
९
क्षेत्र
कर्णाली प्रदेश
रुचि
गणित, भौतिकशास्त्र, चीजहरू बनाउने
अवरोध
नजिकै विज्ञान प्रयोगशाला र भौतिकशास्त्रको विशेषज्ञ शिक्षक छैनन्।
  • गणित शिक्षकद्वारा सिफारिस
  • विज्ञान सङ्काय भएको साझेदार विद्यालय
  • इन्जिनियरिङ छात्रवृत्तिको तयारी
उदाहरणस्वरूप मार्ग

भावी अनुसन्धानकर्ता

कक्षा
१०
क्षेत्र
सुदूरपश्चिम प्रदेश
रुचि
जीवविज्ञान, पढाइ, ‘किन’ भनेर सोध्ने
अवरोध
नतिजा राम्रो, तर नजिकका कसैले पनि प्रतिस्पर्धी कार्यक्रममा आवेदन दिएका छैनन्।
  • आफैँ आवेदन
  • जीवविज्ञान पढेका मेन्टर
  • अनुसन्धानमुखी उच्च माध्यमिक
उदाहरणस्वरूप मार्ग

उद्यमी

कक्षा
९
क्षेत्र
कर्णाली प्रदेश
रुचि
अर्थशास्त्र, मानिसलाई सङ्गठित गर्ने, स्थानीय बजार
अवरोध
जिल्लाबाहिरको विद्यालयमा बस्ने खर्च परिवारले धान्न सक्दैन।
  • समुदायबाट सिफारिस
  • बसोबासमा सहयोग
  • व्यवसाय र अर्थशास्त्रको मार्ग
उदाहरणस्वरूप मार्ग

शिक्षक

कक्षा
१०
क्षेत्र
सुदूरपश्चिम प्रदेश
रुचि
भाषा, साना विद्यार्थीलाई पढाउने, साहित्य
अवरोध
छात्रवृत्ति आवेदनअघि अङ्ग्रेजी माध्यमको पढाइ सीमित।
  • शिक्षकद्वारा सिफारिस
  • भाषामा बलियो साझेदार विद्यालय
  • Nirīkṣayā मेन्टरका रूपमा फर्कने

अवसर गुणात्मक रूपमा बढ्छ।

एक विद्यार्थीको शिक्षा एक विद्यार्थीमै सीमित रहँदैन। सीप, सम्पर्क र मेन्टरसिप समुदायमा र अर्को विद्यार्थीतर्फ फर्कन्छन् — त्यसैले Nirīkṣayā ले सफलता एउटा समूहमा होइन, विद्यार्थीका पुस्ताहरूमा नाप्छ।

१ Nirīkṣayā विद्यार्थी
१ विद्यार्थी

यो विचारको चित्र हो, पूर्वानुमान होइन। प्रत्येक विद्यार्थीले पुग्ने विद्यार्थीको सङ्ख्या उदाहरण मात्र हो।

के तपाईं भविष्यका छात्रवृत्ति प्राप्तकर्तालाई मेन्टर गर्नुहुन्छ?

Nirīkṣayā अहिले बन्दै छ।

हाम्रो पहिलो विद्यार्थीदेखि यो यात्रा पछ्याउनुहोस्। यी अङ्कले सधैँ वास्तविक विद्यार्थी, वास्तविक साझेदार र वास्तविक नतिजा मात्र गन्नेछन्।

२प्रारम्भिक केन्द्र प्रदेशकर्णाली र सुदूरपश्चिम
२पहिचान गरिने कक्षाकक्षा ९ र १०
०छानिएका विद्यार्थीपहिलो समूह अझै छानिएको छैन
०साझेदार विद्यालयसाझेदारीका कुराकानी अझै टुङ्गिएका छैनन्

कोसेढुङ्गा

  1. कार्यढाँचा र छनोट प्रक्रियाको डिजाइनजारी
  2. पहिला साझेदार विद्यालयसँग सम्झौताआगामी
  3. कर्णाली र सुदूरपश्चिममा परीक्षणका सिफारिसआगामी
  4. पहिलो Nirīkṣayā विद्यार्थीआगामी

सहभागी हुने तीन बाटो।

विद्यार्थीका लागि

तपाईं कक्षा ९ वा १० मा हुनुहुन्छ?

तपाईं कक्षा ९ वा १० मा हुनुहुन्छ, पढ्न मन पराउनुहुन्छ, र तपाईंको वरिपरिका अवसरले दिनेभन्दा अगाडि जान चाहनुहुन्छ भने Nirīkṣayā तपाईंलाई सम्झेर नै बनाइएको हो।

  • कक्षा ९ वा कक्षा १० मा पढ्ने विद्यार्थी
  • नेपालमा अध्ययनरत, सुरुमा कर्णाली र सुदूरपश्चिममा केन्द्रित
  • जुनसुकै प्रकारको विद्यालय — सामुदायिक वा संस्थागत
  • तपाईं छानिनुहुन्छ कि हुन्न भन्ने कुरा परिवारको आम्दानीले निर्धारण गर्दैन
विद्यालयका लागि

कुनै उत्कृष्ट विद्यार्थी चिन्नुहुन्छ?

अरू कसैले देख्नुअघि नै शिक्षकले क्षमता देख्छन्। तपाईंको कक्षाको कुनै विद्यार्थी जिज्ञासु, छिटो सिक्ने र दृढ छ भने तपाईंको सिफारिसले अन्यथा बन्द रहने ढोका खोलिदिन सक्छ।

Nirīkṣayā साझेदार विद्यालय बन्नुहोस्

साझेदार विद्यालयले स्थान र हेरचाह दिन्छन्; Nirīkṣayā ले क्षमता र प्रेरणाका आधारमा छानिएका विद्यार्थी ल्याउँछ।

आफ्नो आवाज थप्नुहोस्।

Nirīkṣayā जसका लागि हो, उनीहरूकै आवाजले यसलाई आकार दिन्छ। तपाईं को हुनुहुन्छ र कसरी सहभागी हुन चाहनुहुन्छ भन्नुहोस् — यो बेनामी हो, र यसले हामीलाई पहिले के बनाउने र चासो कहाँ बढी छ भनेर निर्णय गर्न सघाउँछ।

चरण १ · तपाईं को हुनुहुन्छ?
चरण २ · तपाईं के गर्न चाहनुहुन्छ?

जोडिँदै…

कृपया यहाँ कुनै विद्यार्थीको नाम वा विवरण नलेख्नुहोस्। विद्यार्थी सिफारिस गर्न ‘विद्यालयका लागि’ पृष्ठको सिफारिस फाराम प्रयोग गर्नुहोस्।

प्रतिक्रियाहरू

०प्रतिक्रिया यो उपकरणमा

यात्रा पछ्याउने०
विद्यार्थी सिफारिस गर्ने०
मेन्टर बन्ने०
विद्यालयका रूपमा साझेदारी गर्ने०
छात्रवृत्तिमा सहयोग गर्ने०
सीपमार्फत स्वयंसेवा गर्ने०